SpektarVesti

PREOKRET: Kako je Ukrajina pokrenula kontraofanzivu koja bi mogla biti presudna za tok rata (VIDEO)

Ofanziva koju ukrajinska vojska trenutno sprovodi u oblasti Harkova je brzinom napretka iznenadila čak i vojne stručnjake i novinare. Ova ofanziva je pokazala da je ukrajinska vojska od početka rata izrasla u silu sposobnu za uspešne velike ofanzivne akcije.

Ukrajinska vojska je na istoku zemlje u poslednjih nekoliko dana pokrenula ofanzivu koja je do sada rezultirala oslobađanjem tri grada sa po više od 20.000 stanovnika.

Oslobođeni su gradovi Balaklija sa populacijom od više od 27.000, Izjum 46.653 i Kupjansk 27.584 stanovnika. Kupjansk je posebno značajan sa strateške tačke jer je važno železničko čvorište preko kojeg se snabdevala ruska vojska u Donbasu.

Nakon što je Rusija u februaru izvršila invaziju, u Ukrajini je započela velika operacija obuke novih mladića i devojka za službu u vojsci. Obuka je uz mnoštvo instruktora iz zapadnih zemalja uključivala i korišćenje zapadnih borbenih sistema koji su isporučeni ukrajinskim snagama.

Pristizanje sistema Himars

Pristizanje sistema Himars je omogućilo Ukrajincima da sa sigurne udaljenosti precizno gađaju ključna ruska skladišta oružja, što je sa druge strane teralo ruske trupe da skladišta pomeraju dublje u pozadinu i time produžuju logistički lanac.

Ruske trupe u Ukrajini su se našle i u velikom problemu sa količinom raspoloživog ljudstva, ali i sa nivoom obučenosti i morala preostalih vojnika. Poslednji veći uspjeh Rusa u Ukrajini je bilo zauzimanje gradova Sjeverodonjecka i Lisičanska, a to je plaćeno ogromnim gubicima u najboljim trupama koje je Rusija imala.

Ukrajinskim trupama koje učestvuju u operaciji u Harkovu komanduje general-pukovnik Oleksandar Serski. Serski se već u ratu iskazao u uspešnoj odbrani Kijeva u prvim danima rata, a za te zasluge je od predsjednika Zelenskog dobio najveće ukrajinsko priznanje, Heroj Ukrajine.

Oslobađanje oblasti Harkova, počelo je zapravo ofanzivom na drugom kraju Ukrajine. Krajem avgusta, započela je dugo najavljivana ukrajinska ofanziva u regiji Hersona, te se probijene dugo utvrđivane ruske linije i izvršen napredak od nekoliko desetina kilometara. Osim toga u regiji Hersona se ruske trupe nalaze u svojevrsnoj klopci jer su zahvaljujući preciznim napadima Himarsa uništeni mostovi te je ruskoj vojsci teško da prebaci dovoljno količine materijalno-tehničkih sredstava u ovu regiju.

Takođe, u regiji Hersona je ruska protivvazdušna odbrana prilično onesposobljena što je omogućilo ukrajinskoj avijaciji da bude aktivna. Ovdje su odigrale ulogu i američke protivradarske rakete AG-88 HAARM za koje su posebno bili prilagođeni ukrajinski Migovi.

Za zaustavljanje ukrajinske ofanzive na Herson, Rusija je izvršila koncentraciju trupa u ovoj regiji što je oslabilo njene položaje na drugim tačkama, što je uveliko olakšalo posao za Ukrajince.

Ruski problemi s ljudstvom

Ukrajinski prodor u regiji Harkova u mnogome je podsjetio na način kako su azerbejdžanske trupe oslobodile velike dijelove Nagorno Karabaha. Mehanizovano-oklopne trupe su nakon što su probile prve linije odbrane napredovale duboku u pozadinu izbegavajući tvrde tačke odbrane, ali zauzimajući ključne komunikacije i prekidajući veze. Rusija sa druge strane zbog problema sa ljudstvom nije imala dovoljno pozadinskih snaga koje bi zaustavile ove prodore.

U svojim prodorima ukrajinske snage su koristile donirane tenkove T-72M iz Poljske, ali i raznih verzije oklopnih vozila pešadije koje su donirale zapadne države prije svega SAD, Velika Britanija i Francuska. Uz trupe koje su napredovale nalazile su se i mobilni protivavionski sistemi koji su osiguravali nebo od ruskih aviona. Ruskoj avijaciji delovanje je bilo otežano i zbog toga što se stanje na frontu tako brzo menja da ni sami nisu sigurni gde se nalaze njihove trupe.

Brzina kolapsa ruske odbrane na čitavom dijelu fronta je pokazala da su trupe na prvoj liniji bile jedine sposobne za borbu, a da je pozadina bila ispražnjena. Naravno ovako brz prodor ukrajinskih trupa je slomio i moral ruske vojske, a sa ukrajinske snage su se pojavile tvrdnje da imaju problema sa zbrinjavanjem svih ratnih zarobljenika. U gradovima su zarobljene i ogromne količine municije, ali i oklopnih vozila.

Prema pojedinim izveštajima ukrajinska vojska se već nalazi na ulazu u Lisičansk i Sjeverodonjeck, a gubitak ovih mjesta bi bio strahovit udarac za ruski moral i propagandu. Već sada u svega par dana izgubili su teritorije koje su osvajane više mjeseci, a ukrajinska vojska još uvijek ne pokazuje znakove značajnijeg zamora.

Panika u ruskim redovima

Takođe, pojavile su se informacije da je ukrajinska vojska zauzela aerodrom u blizini Donjecka, što bi bio najveći uspeh za Ukrajinu na ovom delu fronta još od gubitka aerodroma nakon herojskog otpora njegovih branitelja u januaru 2015. godine.

Postavlja se pitanje gde i kojim snagama Rusija može zaustaviti napredovanje Oružanih snaga Ukrajine. Sigurno je da će trupe koje vrše ofanzivne operacije u jednom trenutku trebati predah, ali čini se da u ruskim redovima vlada potpuna panika. Ruski zvaničnik u okupiranom dijelu ukrajinske regije Harkov Vitalij Gančev pozvao je na evakuaciju “kako bi spasili živote”. Rusija je započela i evakuacija službenika iz grada Vovočanska na krajnjem severu regije Harkova.

Kao jedna od opcija se vidi angažovanje početkom augusta formiranog Trećeg armijskog korpusa ruske vojske, ali ova jedinica prema procenama ima tek oko 5.500 vojnika koji još uvek nisu iskušani u borbenim dejstvima.

Ofanziva na Herson iako usporena još uvek nije okončana, a nad Rusima visi mač moguće ukrajinske ofanzive u regiji Zaporožja. Osim toga i dalje se vrši obuka za više hiljada ukrajinskih vojnika, od kojih se deo nalazi u Velikoj Britaniji.

U Ukrajinu bi u narednim sedmicama i mjesecima trebali stići i protivazdušni sistemi IRIS-T i NASMAS iz Nemačke i Norveške koji će dodatno pojačati odbranu od avionskih i raketnih napada. Primetno je i da postojeći PVO sistemi pokazuju veću efikasnost te je sve više prijava o presretnutim ruskim raketama.

Trenutna dešavanja u Ukrajini se najbolje mogu opisati citatom Vinstona Čerčila iz novembra 1942. godine: “Ovo nije kraj. Nije čak ni početak kraja, ali je možda kraj početka”. Ukrajina je pokazala da su njene snage sposobne u jako kratom periodu da oslobode ogromne teritorije, ali za pobedu u ratu potrebno je još puno oružja, obuke i pobeda.

klix.ba